ΤΑΝΟΣΣτην αρχαιότητα όταν οι απόγονοι των Πελασγών Αρκάδες είχαν αποτραβηχτεί στα ορεινά μέρη της Πελοποννήσου, δύο ισχυρά βασίλεια αναπτύχθηκαν στις πεδινές περιοχές κοντά στις πόλεις Σπάρτη και Άργος και ο Τάνος ήταν το φυσικό σύνορο τους. Ο ποταμός Τάνος στις μέρες μας σε όλο το μήκος του κυλάει στο Νομό Άρκαδίας. Οι πηγές του Τάνου βρίσκονται δυτικά της κορυφής του Πάρνωνα, Μεγάλη Τούρλα (1935). Στη συνέχεια το ποτάμι γυρίζει προς το Βοριά, μετά τον Άγιο Πέτρο στρέφεται ανατολικότερα, μετά την συμβολή του με τον χείμαρο Ξεριά στρέφεται τελείως ανατολικά, μετά τα Κάτω Δολιανά στρέφεται νοτιοανατολικά και μετά μία τελική στροφή προς το βορειά, χύνεται στη θάλασσα βορειοανατολικά από το Παράλιο Άστρος.

Την άνοιξη το ποτάμι περνώντας κάτω από την γέφυρα του δρόμου ΄Αγιος Πέτρος-Μονή Μαλεβής έχει αρκετό νερό και μπορούμε να αρχίσουμε από εκεί την «εξερεύνηση» του ποταμού. Από τη γέφυρα κατεβαίνουμε εύκολα στο νερό. Οι όχθες είναι ομαλές και κατάφυτες από θάμνους και δένδρα. Το ποτάμι δεν είναι πλατύ και προχωράμε άνετα στις όχθες κυρίως στη δεξιά. Περίπου σε μιάμιση ώρα φτάνουμε σε μεγάλο μονότοξο πέτρινο γεφύρι. Είναι το γεφύρι της Αννας κάτω από το χωριό Άγιος Πέτρος. Πήρε το όνομα του από μία κοπέλα, την Άννα που παρασύρθηκε από το ποτάμι και πνίγηκε.

Συνεχίζουμε την πορεία δίπλα από το ποτάμι. Τώρα οι όχθες είναι πλατειές και επίπεδες. Μάλιστα υπάρχει και μονοπάτι το οποίο ακολουθούμε. Το τμήμα αυτό του ποταμού δεν έχει κάτι το ιδιαίτερο, όμως είναι άνοιξη, οι όχθες είναι κατάφυτες και η πορεία είναι ευχάριστη. Περίπου μία ώρα μετά το γεφύρι της Άννας φτάνουμε σε δεύτερο γεφύρι. Είναι μεγάλο με δύο τόξα και πάνω του περνάει χωματόδρομος που παλαιότερα ήταν σημαντική αρτηρία και ένωνε τα Καστριτοχώρια με το Άστρος. Στο σημείο αυτό η πρώτη ομάδα φεύγει προς τα αριστερά σε ζωματόδρομο και σύντομα φτάνει σε άσφαλτο κοντά στο χωριό Ωριά.

Από το γεφύρι και κάτω η κοίτη στενεύει και το ποτάμι μπαίνει σε ομαλά βράχια. Σε καμιά εκατοστή μέτρα είναι ένα τεχνικό σημείο. Το ποτάμι πέφτει περίπου ενάμιση μέτρο. Δένουμε ένα σχοινί, φτάνουμε προσεκτικά στην άκρη, χρησιμοποιούμε και ένα μικρό πατάρι και σχετικά εύκολα κατεβαίνουμε. Στη συνέχεια το ποτάμι κατηφορίζει σε εύκολο πεδίο και μετά μία περίπου ώρα φτάνουμε στο χωματόδρομο που σκαρφαλώνει στη Μονή Προδρόμου.

Μετά τον χωματόδρομο το ποτάμι μπαίνει στο ωραιότερο τμήμα του. Τεράστια βράχια δημιουργούν ανάμεσα τους διαδρόμους από τους οποίους περνάει το νερό. Ανάλογα την εποχή της διάσχισης και τις χιονοπτώσεις και βροχοπτώσεις της χρονιάς δημιουργούνται περάσματα με βαθύ νερό στο οποίο πρέπει να κολυμπήσουμε. Το τοπίο δημιουργεί την εντύπωση ότι η διάσχιση τελειώνει εδώ. Όμως ψάχνοντας πότε αριστερά πότε δεξιά βρίσκεται πέρασμα και προχωράμε μέχρι το επόμενο εμπόδιο το οποίο όμως και πάλι ξεπερνάμε. Απάνω δεξιά και πολύ ψηλά βλέπουμε εδώ και αρκετή ώρα την Μονή Προδρόμου. Ήδη περπατάμε δύο ώρες και εάν υπάρχει μπροστά μας ανυπέρβλητο εμπόδιο θα πρέπει να κάνουμε δύο ώρες τουλάχιστον πορεία αντίθετα στο ρεύμα. Αυτό το ενδεχόμενο μας προβληματίζει. Κάποια στιγμή στην αριστερή όχθη, που είναι απότομη αλλά ομαλή, βλέπουμε να κατεβαίνουν από τα τελευταία σπίτια του χωριού Περδικόβρυση στύλοι της Δ.Ε.Η και πάνω τους τα καλώδια για την ηλεκτροδότηση της Μονής Προδρόμου. Αυτό ήταν. Υπάρχει δυνατότητα διαφυγής Ανακουφισμένοι συνεχίζουμε τη διάσχιση πιο χαλαροί. Οι φόβοι μας αποδείχθηκαν τελικά αβάσιμοί. Η πορεία μέσα στο rock garden συνεχίστηκε ομαλά, μέχρι που το ποτάμι έφτασε σε ομαλό πεδίο. Εδώ το ποτάμι ανοίγει πολύ και η διάσχιση γίνεται προβλέψιμη. Πράγματι μέχρι το γεφύρι στον Άβορο το τοπίο παραμένει το ίδιο. Επομένως η διάσχιση του αυτού του τμήματος του ποταμού μπορεί να τερματιστεί μόλις φτάσουμε σε επίπεδο πεδίο, όπου προς τα αριστερά υπάρχει χωματόδρομος.

Μετά το γεφύρι στον Άβορο, ποτάμι συνεχίζει την πορεία του προς τη θάλασσα. Πρώτα περνάει από τη θέση Τριπόταμα όπου πέφτουν σαυτό τα νερά δύο χειμάρρων. Τέλος στρέφεται προς τα ανατολικά και δέχεται τα νερά του Ξεριά. Όσο και φαίνεται απίστευτο στο τέλος του 19 ου αιώνα έφτασε ο σιδηρόδρομος στην απομακρυσμένη αυτή περιοχή, η μήπως ακριβώς γιαυτό, και στο Ελαιοχώρι υπήρχε σιδηροδρομικός σταθμός.

Τελικά το ποτάμι χύνεται στη θάλασσα κοντά στο Παράλιο ΄Αστρος.

Τον Ιούνιο το ποτάμι δεν έχει νερό και τον χειμώνα αντίθετα έχει πολύ νερό ώστε η διάσχιση του είναι επικίνδυνη, εκτός από το τμήμα μέχρι το χωριό Ωριά. Επομένως για τη διάσχιση του ποταμού κατάλληλοι μήνες είναι ο Απρίλιος-Μάιος και ανάλογα τις βροχές Οκτώβριος-Νοέμβριος. Τους μήνες αυτούς δεν είναι απαραίτητη στολή νεοπρέν. Ο δρόμος μέχρι την Περδικόβρυση είναι άσφαλτος μετά βατός χωματόδρομος και επόμένως μπορούν να χρησιμοποιηθούν συμβατικά αυτοκίνητα. Η παραπάνω διάσχιση διαρκεί 7 ώρες ( Β.Δ. Α΄ με ένα τεχνικό σημείο) και μπορεί να γίνει από την Αθήνα αυθημερόν. Εάν αποφασιστεί διανυκτέρευση, μπορεί να γίνει στον Άγιο Πέτρο η στα ‘Ανω Δολιανά, όπου υπάρχουν και πολλές ταβέρνες.

Κείμενο-φωτογραφίες Ντίνος Δημητρακόπουλος.

Για φωτογραφίες πατήστε εδώ